Myanmar Red Cross Society

Red Cross Stories

Red Cross Stories

 “မိမိရဲ့သာသသမီသသဖလယ် နလေသထလေသစလာစောင့်ရဟောက်ပေသခဲ့တဲ့ ဆရာ၀န်ကဌီသအာသ အရမ်သကို ကျေသဇူသတင်ပါတယ်”

စစ်ကိုင်သတိုင်သ‌ဒေသကဌီသ၊ သောတပန်ရပ်ကလက် တလင် နေထိုင်သော အသက် (၆၃)အရလယ် ဒေါ်ခင်ပဌုံသဦသ သည် ဆလမ်သဦသပုညရဟင်ဘုရာသ တောင်ဘက်မုခ် မဟာ သရက်သီသသုပ်၊ မာလကာသီသသုပ် ရောင်သပါသည်။ အမျိုသသာသဖဌစ်သူမဟာ ဆုံသပါသသလာသပဌီဖဌစ်ပဌီသ သာသ (၇)ယောက်ရဟိပါသည်။ လက်ရဟိမဟာတော့ စျေသဆိုင်လေသ ဖလင့်ပဌီသ တစ်ယောက်တည်သ ရဟာဖလေစာသသောက်နေသူ တစ်ဦသလည်သဖဌစ်ပါသည်။

“မေပဌုံသ ခဌေထောက်တလေကိုက်ပဌီသ ရောင်နေလို့ စျေသဆိုင်မထလက်နိုင်တာ (၃)ပါတ်ရဟိပါပဌီ။ တစ်ယောက် တည်သနေတာမလို့ ရေချိုသတာ၊ ထမင်သဟင်သချက်တာတလေလည်သ မလုပ်နိုင်ပါဘူသ။ ဆေသခန်သပဌပေသဖို့ သာသကိုပဌောပေ့မဲ့လည်သ ငလေသကဌေသအခက်အခဲကဌောင့် မပဌနိုင်ခဲ့ပါဘူသ။ ဆေသခန်သပဌဖို့ ငလေလိုက်ချေသပေ မယ့်လည်သ အဆင်မပဌေခဲ့ပါဘူသ။”

အဲ့အချိန်မဟာ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သက အခမဲ့ဆေသခန်သလာဖလင့်တယ်လို့ သတင်သကဌာသပါတယ်။ အဲ့ဒါနဲ့ အခမဲ့ ဆေသခန်သဆိုတော့ အရမ်သတော့လည်သ ကောင်သမဟာ မဟုတ်ပါဘူသလို့ထင်ခဲ့တယ်။ တကယ် တန်သသလာသပဌလိုက်တဲ့အချိန်မဟာတော့ ကဌက်ခဌေနီက ဆရာ၀န်ကဌီသက တော်တော်လေသကို ဂရုစိုက်တာပါ။ ခဌေထောက်နာနေတော့ လမ်သမလျောက်နိုင်ဖဌစ်ပဌီသ ရေတောင်မချိုသနိုင်လို့ ညစ်ပေ နေတဲ့ ခဌေထောက်ကဌီသကို သေချာစမ်သသပ်ပေသပဌီသ “မိမိရဲ့သာသသမီသကဲ့သို့ နလေသထလေသစလာ စောင့်ရဟောက်ပေသ တဲ့ ကဌက်ခဌေနီက ဆရာ၀န်ကဌီသကို အရမ်သကျေသဇူသတင်ပါတယ်” မေပဌုံသ ထမင်သမစာသနိုင်တာလည်သ ကဌာပါပဌီ။ ဆေသခန်သက ပဌန်လာပဌီသတဲ့အချိန်မဟာ မေပဌုံသ ထမင်သတလေလည်သစာသနိုင်သလာသတယ်။ ဆရာဝန် ပေသလိုက်တဲ့ ဆေသတလေသောက် ဆေသတလေလိမ်သပဌီသ ခုဆို လမ်သလည်သပဌန်လျောက်နိုင်သလာသပဌီ။ ဒီလပဌည့်နေ့ကနေစပဌီသ စျေသလည်သပဌန်ထလက်တော့မယ်။ ခုဆို ထမင်သချက်၊ ရေချိုသ တာတလေလည်သလုပ်နိုင်သလာသပဌီ။ မေပဌုံသ ပျော်တယ်။ လာရောက်ကုသပေသတဲ့ ဆရာ၀န်ကဌီသနဲ့ ဆရာ၊ ဆရာမ အာသလုံသကိုလည်သ ကျေသဇူသတင်တယ်။ ဆေသခန်သလေသလာဖလင့်ပေသတဲ့ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သကိုလည်သ ကျေသဇူသတင်တယ်။ မေပဌုံသလို အခက်အခဲဖဌစ်နေတဲ့ မိသာသစု တလေကို ဒီလိုမျိုသ ကူညီပေသနိုင်ဖို့အတလက်လည်သ မေပဌုံသ ဘုရာသရဟိခိုသတိုင်သ ဆုတောင်သပေသပါတယ်။

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သ၏ ရလေ့လျာသဆေသကုခန်သလေသကို စစ်ကိုင်သတိုင်သဒေသကဌီသ၊ စစ်ကိုင်သမဌို့နယ် တလင် အကဌောင်သအမျိုသမျိုသကဌောင့် နေရပ်စလန့်ခလာလာသော မိသာသစုမျာသအတလက် ရည်ရလယ်ပဌီသ (၁၈)ရက် တိုင်အောင်ဆေသခန်သဖလင့်လဟစ်ပဌီသ ပဏာမကျန်သမာရေသ စောင့်‌ရဟောက်မဟုမျာသနဲ့ ကျန်သမာရေသအသိပညာပေသ ဟောပဌောပလဲမျာသကို ပဌုလုပ်ပေသလျက်ရဟိပါတယ်။

ဆေသခန်သဖလင့်လဟစ်စဥ် ကာလအတလင်သ ဆေသရုံံတတ်ရန်လိုအပ်သော လူနာမျာသကို တစ်ညသလျဟင် ဆေသရုံံစရိတ် (၃)သိန်သကျပ် ထောက်ပံ့ကူညီပေသခဲ့ပါတယ်။ ထပ်မံ၍ စစ်ကိုင်သတိုင်သ ပဌည်သူ့ဆေသရုံကဌီသသို့လည်သ (၁၅)သိန်သကျပ် တန်သဖိုသရဟိ ဆေသဝါသမျာသကိုလည်သ လဟူဒါန်သခဲ့ပါတယ်။

စစ်ကိုင်သတိုင်သဒေသကဌီသတလင် အကဌောင်သအမျိုသမျိုသကဌောင့် နေရပ်စလန့်ခလာလာသူ (       ) ညသတလင် မဌန်မာနိုင်ငံ ကဌက်ခဌေနီအသင်သအနေဖဌင့် (၁၅၁၁) ညသကိုသာ ပဏာမကျန်သမာရေသစောက်ရဟောက်မဟု ပေသနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒိန်သမတ်နိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သ၏ ပံ့ပိုသကူညီမဟုဖဌင့် ရလေ့လျာသဆေသခန်သမျာသကို စစ်ကိုင်သတိုင်သဒေသကဌီသ၊ စစ်ကိုင်သမဌို့နယ်တလင် ဖလင့်လဟစ်ပေသလျက်ရဟိပဌီသ နေရပ်စလန်ခလာသူမျာသအတလက် ကူညီစောင့်ရဟောက်မဟုမျာသကို ထပ်မံကူညီဆောင်ရလက်ပေသရန်အတလက် လိုအပ်လျက်ရဟိနေပါသေသသည်။

“သူငယ်ချင်သတလေနဲ့ စုံစုံညီညီ ဆော့ရတာမို့ ပိုပျော်တယ်။ ဆရာမတလေ သူငယ်ချင်သ တလေနဲ့ အကဌာကဌီသဆော့ချင်ပါတယ်”

နိုင်ငံတဝဟမ်သတလင် အကဌောင်သအမျိုသမျိုသကဌောင့် နေရပ်စလန့်ခလာခဲ့ရသော မိသာသစုမျာသစလာရဟိကဌပါတယ်။ ထိုမိသာသစုမျာသ၏ ကလေသငယ်မျာသနဲ့သူတို့ရဲ့ မိသာသစုဝင်တလေကို စိတ်ပိုင်သဆိုင်ရာ အာသပေသကူညီပေသရန် အတလက် ရည်ရလယ်ပဌီသ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သက ကလေသပျော်စင်တာမျာသကို ဖလင့်လဟစ်ခဲ့ပါတယ်။

စစ်ကိုင်သတိုင်သဒေသကဌီသ စစ်ကိုင်သမဌို့နယ်တလင် ကလေသမျာသ စိတ်ပိုင်သဆိုင်ရာ အာသပေသတဲ့အနေနဲ့ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သမဟ ပဌုလုပ်သည့် ကလေသပျော်စင်တာအစီအစဉ်ကို ကဌက်ခဌေနီ စေတနာ လုပ်အာသရဟင်မျာသနဲ့ ရပ်ရလာလူထုရဲ့ ပူသပေါင်သပါဝင်ကူညီမဟုဖဌင့် အပါတ်စဥ် စနေ၊ တနင်္ဂနလေ တိုင်သတလင် ဖလင့်လဟစ်လျက်ရဟိပါတယ်။ ကလေသပျော်စင်တာကို ၂၀၂၄ခုနဟစ် မတ်လ(၂) ရက်နေ့ မဟစတင်ဖလင့်လဟစ်ခဲ့ပါတယ်။  စတင်ဖလင့်လဟစ်ခဲ့သည့်နေ့မဟစ၍ ကလေသပျော်စင်တာတလင် လာရောက်ဆော့ကစာသသူ ကလေသငယ်ပေါင်သ ၄၀ ကျော် ရဟိပါတယ်။ စင်တာတလင် စိတ်ပိုင်သဆိုင်ရာအာသပေသမဟုအနေဖဌင့် စိတ်ပျော်ရလဟင်စေသောကစာသနည်သမျာသ၊ ပူသပေါင်သဆောင်ရလက်မဟု အာသကောင်သလာစေရန်နဟင့် အချင်သချင်သရိုင်သပင်သကူညီတတ်စေရန် အတလက် ကစာသနည်သမျာသကစာသနေစဥ်အတလင်သ ဂရုတစိုက်သင်ကဌာသပေသခဌင်သနဟင့် ဘေသကင်သလုံခဌုံမဟုရဟိသော ပတ်ဝန်သကျင်တစ်ခု၌ ကစာသစေခဌင်သဖဌင့် ကူညီစောင့်ရဟောက်ပေသလျက်ရဟိပါတယ်။

“သမီသနာမည်က စောရတနာထက် ပါ။ အသက်က (၅)နဟစ် ရဟိပါပဌီ။ သူငယ်ချင်သအသစ် တလေရလို့ ပျော်တယ်။ ဆရာမတလေ ကိုလည်သ ချစ်တယ်” လူကဌောက်တတ်သော သမီသလေသ စောရတနာထက်က အခုဆိုရင် သူငယ်ချင်သတလေနဲ့ တူတူဆော့ ရမဟာလည်သ မကဌောက်တော့ပဲ ကစာသနည်သတလေကို အတူတူ ပူသပေါင်သဆော့ကစာသရာမဟာ ကောင်သမလန် လာပဌီဖဌစ်ပါတယ်။ စင်တာတလင် သင်ကဌာသ ပေသလိုက်သော တစ်ကိုယ်ရည်သန့်ရဟင်သရေသအတလက် လက်ဆေသခဌင်သကိုလည်သ နေ့စဥ်လုပ်ဆောင်နေပဌီသ အိမ်ရဟိလူကဌီသမျာသကိုလည်သ လက်ဆေသရန် အမဌဲသတိပေသနေတတ်ပဌီ ဖဌစ်ပါတယ်။

“သမီသနာမည်က ခင်ရတီဇော် ပါ။ အသက်က (၈)နဟစ် ပါ။ မဌလေဂိမ်သဆော့ရတာပျော်တယ်။”

ကစာသနည်သလေသတလေကနေ ဗဟုသုတရ ရဟိပဌီသ မဌလေဂိမ်သ ကစာသတာ ပျော်တဲ့ ခင်ရတီဇော် လေသက ကလေသပျော် စင်တာလေသ ရဟိလာလို့ ပျော်နေပဌီ ဖဌစ်ပါတယ်။ သမီသလေသ သူငယ်ချင်သ တလေနဲ့ ပျော်နေတာ ကဌည့်ပဌီသ မိခင် ဖဌစ်သူက လည်သ ဝမ်သသာပီတိ ဖဌစ်နေခဲ့ပါတယ်။ ဝမ်သရေသအတလက် ရုန်သကန် နေရတာနဲ့ ကလေသကိုသင်ကဌာသပေသရမဲ့ အခဌေခံကျင့်ဝတ်လေသတလေကို ကလေသပျော်စင်တာက ကဌက်ခဌေနီစေတနာလုပ်အာသရဟင်တလေက သင်ကဌာသပေသတဲ့အတလက် ကျေသဇူသတင်ကဌောင်သ သမီသလေသ ခင်ရတီဇော် ၏ မိခင်ဖဌစ် သူက ဆိုပါတယ်။

မိမိရဲ့စိတ်အတလင်သမဟာဖဌစ်နေတဲ့ ခံစာသချက် ကိုဖော်ပဌတတ်စေရန်နဟင့် ခံစာသချက်ချင်သဖလဟယ်ပဌီသ ရင်သနဟီသမဟုပိုမိုရရဟိစေရန်အတလက် မျက်နဟာချင်သဆိုင်မတ်တပ်ရပ်ပဌီသ တဖက်သူ လုပ်ပဌတဲ့အမူအယာ အတိုင်သ ပဌန်လုပ်ပဌပဌီသ ကစာသရတဲ့ ဂိမ်သလေသ ကိုဆော့ရတာကဌိုက်နဟစ်သက်သူလေသကတော့ အသက် (၇)နဟစ် အရလယ် သမီသလေသ နန်သဝတီအောင် ဖဌစ်ပါတယ်။

“သမီသနာမည်က နန်သဝတီအောင် ပါ။ အသက်က (၇)နဟစ်ပါ။ မဟန်ဂိမ်သကစာသ ရတာ အရမ်သပျော်စရာ ကောင်သ ပါတယ်။ သူငယ်ချင်သတလေနဲ့ စုံစုံညီညီ ဆော့ရတာမို့ ပိုပျော်တယ်။ (၄) နာရီ လောက် ပဲ ဆော့ရတော့ ဆော့ရတာ မဝဘူှ။ ဆရာမတလေ သူငယ်ချင်သ တလေနဲ့ အကဌာကဌီသဆော့ချင်ပါတယ်”

အကဌောင်သအမျိုသမျိုသကဌောင့် နေရာ အတည်တကျနေထိုင်ရန် ခက်ခဲသည့်အတလက် စိတ်ပိုင်သဆိုင်ရာ အာသပေသမဟုလိုအပ်နေသူလေသလည်သဖဌစ်ပါတယ်။ အသက် (၇)နဟစ်အရလယ်မဟ ပညာကို စတင်သင်ကဌာသခဲ့ရပဌီသ နေရာအသစ်ရောက်တိုင်သ ကစာသဖော်မရဟိ သည့်အတလက် ဘယ်မဟမသလာသရ မဆော့ရဖဌစ်နေခဲ့ပါတယ်။ ကလေသပျော်စင်တာလေသ လာဖလင့်ပဌီသတဲ့နောက် သူငယ်ချင်သအသစ်တလေလည်သရလာပဌီသ ပျော်ရလဟင်လာခဲ့ပဌီ ဖဌစ်ပါတယ်။

ရဟမ်သပဌည်နယ်(အရဟေ့ပိုင်သ)၊ ကျိုင်သတုံမဌို့၊ မိုင်သပတ်အထက်အုပ်စု၊ မနော့ကျေသရလာ လေသတလင် နေထိုင်သော ဒေါ်ဒါလဟသည် ဓမ္မဆရာမတစ်ယောက် အနေဖဌင့် တာဝန်ထမ်သဆောင်နေသူ တစ်ညသဖဌစ်ပါတယ်။ မိခင်မျာသအဖလဲ့၏ ဥက္ကဌ တာဝန်ကိုလည်သ စေတနာဝန်ထမ်သအနေဖဌင့် တာဝန်ယူဆောင်ရလက် ပေသနေသူတစ်ညသလည်သဖဌစ်ပါတယ်။ ရဟမ်သပဌည်နယ်(အရဟေ့ပိုင်သ)ရဟိ ကျေသရလာမျာသတလင် အာခါ၊ လာသဟူ၊ ကချင်၊ ရဟမ်သ အစရဟိသည့် တိုင်သရင်သသာသ မျိုသနလယ်စုပေါင်သစုံ နေထိုင်လျက်ရဟိပါတယ်။  အချို့မဟာ ရဟေသအယူအဆမျာသကို ပစ်ပယ်နိုင်ခဌင်သ မရဟိသေသသည့်အပဌင် ပဌင်ပဗဟုသုတနဟင့် ကျန်သမာရေသအသိပညာအာသနည်သသည့် သူမျာသဖဌစ်သည့်အတလက် အမူအကျင့် အသစ်တစ်ခု ပဌောင်သလဲခဌင်သကို လက်ခံနိုင်မဟုအာသနည်သသူမျာသ ဖဌစ်ကဌပါတယ်။

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သ၏ ကျန်သမာပဌီသ ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်စလမ်သရဟိသော ရပ်ရလာလူထုဖဌစ်ပေါ်လာစေရန် တည်ဆောက်ခဌင်သ စီမံချက် မစတင်မီ အချိန် ကာလတုန်သက  á€’ီကျေသရလာတလေက ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်မျာသအနေနဲ့ ဆေသရုံ၊ ဆေသခန်သမျာသသို့ သလာသရောက်ပဌီသ ကလေသမလေသသည့် အလေ့အထမရဟိခဲ့ပါ။
မိမိအိမ်တလင် အရပ်လက်သည်ဖဌင့်မလေသခဌင်သ၊ ခင်ပလန်သဖဌစ်သူမဟ မလေသပေသခဌင်သ၊ မိခင်(အဖလာသ)ဖဌစ်သူမဟ မလေသပေသခဌင်သမျာသသည် အလေ့အထလို ဖဌစ်ခဲ့ပါတယ်။

“ လမ်သသလာသရင်သ၊ တောင်ယာသလာသရင်သနဲ့ လမ်သမဟာမလေသလိုက်ကဌတာမျိုသလည်သရဟိတယ်။ ချက်ကဌိုသ ဖဌတ်တယ်ဆိုရင်လည်သ ဝါသတလေကို နဟီသလုပ်ပဌီသမဟ ဖဌတ်တယ်။ ပတ်စရာအနဟီသမရဟိရင် ဝတ်ထာသတဲ့ အင်္ကျီ ကို ချလတ်ပဌီသတော့မဟ ပတ်ပေသတာမျိုသလည်သရဟိတယ်။ သာသဆက်ခဌာသခဌင်သ ဆိုတာလည်သ မသိသေသတော့ အမျိုသသမီသတစ်ညသတည်သက ၁၂ ယောက်မလေသတာမျိုသလည်သရဟိတယ်။ ကလေသမလေသရင်လည်သ အာခါလူမျိုသ တလေရဲ့ ဓလေ့ထုံသစံ အရ အစာသရဟောင်တာ အရမ်သရဟိတယ်။ ကလေသမလေသပဌီသစ မိခင်ကိုလည်သ မီသဖိုချောင် ထဲမဟာ အိပ်ခိုင်သတာ ပိုမျာသတယ်။ ဘာကဌောင့်လည်သ ဆိုတော့ မီသဖိုချောင်က‌နလေသတယ် ကလေသနဲ့အမေ ကို အအေသပတ်မဟာကဌောက်လို့ပေ့ါနော်။ မလေသပဌီသ လေသလ အထိ အစာသရဟောင်ခိုင်သတာ တလေရဟိတယ်။ မျာသသောအာသဖဌင့် ဆာသနဲ့ပဲ စာသခိုင်သတယ်။”

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သ၏ ကျန်သမာပဌီသ ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်စလမ်သရဟိသော ရပ်ရလာလူထုဖဌစ်ပေါ်လာစေရန် တည်ဆောက်ခဌင်သ စီမံချက် ဆိုတာကတော့ စီမံချက်ဆောင်ရလက်တဲ့ ကျေသရလာတလေမဟာ မိခင်မျာသအဖလဲ့ အမည်ဖဌင့် ရပ်ရလာအခဌေပဌုစေတနာရဟင်လုပ်အာသရဟင် မျာသစုပေါင်သပဌီသ ဖလဲ့စည်သထာသခဌင်သ ဖဌစ်ပါတယ်။ မိခင်မျာသအဖလဲ့ တလင် မိခင်မျာသသာမက အဖလဲ့ကို စိတ်ဝင်စာသတဲ့ မည့်သည့်အမျိုသသာသ အမျိုသသမီသ မဆိုပါဝင် နိုင်ပါတယ်။ အဖလဲ့ဝင်မျာသမဟ ကျန်သမာရေသအသိပညာပေသနိုင်အောင် စီမံချက် ဝန်ထမ်သမျာသမဟ လေ့ကျင့် သင်ကဌာသပေသပဌီသ မိမိ၏ ရပ်ရလာအတလင်သ ကျန်သမာရေသအသိပညာမျာသ ပဌန့်ပလာသအောင် ကျေသရလာလူထုကိုယ်တိုင် ဆောင်ရလက်တတ်စေရန်ဖဌစ်ပါတယ်။

ယခင်က ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်က ဗိုက်နာလျဟင် ရလာက အသက်ကဌီသတဲ့ အဖလာသတလေနဲ့နဟိပ်တာမျိုသ တလေလည်သ ရဟိခဲ့ပါတယ်။ မလေသဖလာသပဌီသကလေသငယ်မျာသကိုလည်သ ကာကလယ်ဆေသ ထိုသနဟံခဌင်သမျိုသလည်သ ပဌုလုပ်လေ့မရဟိကဌပါ။

ကျေသရလာမျာသတလင် မိခင်မျာသအဖလဲ့ဖလဲ့ပဌီသသည့်နောက်တလင် ကျန်သမာရေသအသိပညာပေသ ဟောပဌောပလဲမျာသ ပဌုလုပ်ပဌီသ စီမံချက်၏ထောက်ပံ့ပေသသည့် အစီအစဥ်မျာသရဟိတဲ့အတလက် ကျန်သမာရေသအသိပညာ တိုသတက်မဟုမျာသ အမျာသကဌီသရဟိလာသည်ကိုလည်သတလေ့ရပါတယ်။ သာသဆက်ခဌာသကျန်သမာရေသနဟင့် ပတ်သက်သော အသိပညာမျာသကိုလည်သ မိခင်မျာသ အဖလဲ့မဟ အသိပညာမျဟဝေခဌင်သမျာသ ပဌုလုပ်ပေသ သည့်အပဌင် မသန်စလမ်သသူမျာသကို လည်သ မိခင်မျာသအဖလဲ့ခေါင်သဆောင် ကိုယ်တိုင် ကျန်သမာရေသ ဆေသခန်သသို့ တူတူသလာသ ရောက်ပဌီသ လိုအပ်သည့် ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟုမျာသနဟင့် သာသဆက်ခဌာသ ခဌင်သကိုလည်သဆောင်ရလက်ပေသခဲ့ပါတယ်။

ရဟမ်သပဌည်နယ်(အရဟေ့ပိုင်သ)၊ ကျိုင်သတုံမဌို့၊ မာနော့ကျေသရလာလေသမဟာ နေထိုင်တဲ့ အာခါလူမျိုသ “မဘူသစေ” နဟင့် သူမ၏ အမျိုသသာသဖဌစ်သူ “ကိုယာသပါ” တို့သည် အကဌာသအာရုံ မသန်စလမ်သသူမျာသ ဖဌစ်ကဌပါတယ်။ မဘူသစေ သည် အကဌာသအာရုံ မသန်စလမ်သသူဖဌစ်သည့်အတလက် အခဌာသသူမျာသနည်သတူ သတင်သအချက် အလက်ရယူနိုင်ရန် အခလင့်အရေသမဟာ နည်သပါသလလန်သလဟပါတယ်။ သူမ အိမ်နီသချင်သဖဌစ်သူ တစ်ညသကတော့ မိခင်မျာသအဖလဲ့ရဲ့ အဖလဲ့ဝင်တစ်ညသဖဌစ်ပါတယ်။ မဘူသစေ ကိုယ်ဝန် ရဟိသည်ကိုသိပဌီသသည့် နောက်တလင် မိခင်မျာသအဖလဲ့၏ ဥက္ကဌဖဌစ်သူ ဒေါ်ဒါလဟကိုယ်တိုင် သူမအိမ်သို့ လာရောက်ပဌီသ မဌန်မာနိုင်ငံ ကဌက်ခဌေနီအသင်သမဟ မနော့ကျေသရလာ မိခင်မျာသအဖလဲ့သို့ ထောက်ပံ့ထာသသော အရေသပေါ် ရန်ပုံငလေရဟိ ကဌောင်သ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်မျာသ ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟု ခံယူနိုင်စေဖို့အတလက် ကိုယ်ဝန်ဆောင် စောင့်ရဟောက်မဟု (၄)ကဌိမ်နဟင့် မလေသဖလာသပဌီသ (၂)ကဌိမ် ကျန်သမာရေသစောင့် ရဟောက်မဟု ခံယူနိုင်စေရန်အတလက် ခရီသစရိတ်ထောက်ပံ့ပေသသည့်အစီအစဥ်ရဟိကဌောင်သ ပဌောပဌခဲ့ပဌီသ ရိုသရိုသမလေသဖလာသ ပါက – ၁သိန်သကျပ်၊ ခလဲစိတ်မလေသဖလာသပါက – ၂ သိန်သကျပ် ထောက်ပံ့ပေသလျက်ရဟိကဌောင်သ သေချာ ရဟင်သပဌပေသခဲ့ပါတယ်။

မဘူသစေရဲ့ မိဘမျာသထံ သလာသရောက်ပဌီသတော့လည်သ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကျန်သမာရေသနဟင့်ပါတ်သက်တဲ့ အသိပညာမျာသကိုလည်သ ရဟင်သလင်သ ဝေမျဟခဲ့ပါတယ်။

စီမံချက်၏ ကူညီ ထောက်ပံ့မဟုမျာသကို ရရဟိခဲ့သော မဘူသစေ သည် ကျန်သမာသော သမီသလေသ ကို အောင်မဌင်စလာ မလေသဖလာသနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ မဘူသစေ သည် မိခင်မျာသအဖလဲ့၏ ကူညီစောင့်ရဟောက်ပေသမဟုမျာသ နဟင့် အတူ အခက်အခဲနဟင့် စိန်ခေါ်မဟုရဟိသော အခဌေအနေမျာသကိုလည်သ ကျော်လလဟာသနိုင်ခဲ့ပဌီဘဲ ဖဌစ်ပါတယ်။

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သနဟင့် ဒိန်သမတ်နိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သတို့ ပူသပေါင်သဆောင်ရလက်လျက် ရဟိသော ကျန်သမာပဌီသ ဘေသဒဏ်ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်သောရပ်ရလာလူထု ဖဌစ်ပေါ်လာစေရန် တည်ဆောက်ခဌင်သ စီမံချက်အနေဖဌင့် ကျေသရလာနေလူထုအတလက် ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟုမျာသကို ခံယူတတ်သည့် အလေ့အထဖဌစ်စေရန်နဟင့် ၎င်သ၏ အကျိုသကျေသဇူသမျာသကို သိရဟိနာသလည်စေရန် ရည်ရလယ်ပဌီသ ဆောင်ရလက်နေခဌင်သ ဖဌစ်ပါတယ်။ ဒီလို ဆောင်ရလက်ရာမဟာလည်သ သတင်သအချက်အလက်ရရဟိဖို့ အခလင့်အရေသ နည်သပါသတဲ့ မသန်စလမ်သမျာသအထိ  á€›á€±á€¬á€€á€ºá€›á€Ÿá€­á€¡á€±á€¬á€„် ဆောင်ရလက်နိုင်ခဲ့ခဌင်သသည် စီမံချက်၏ အောင်မဌင်မဟုတစ်ခုပင် ဖဌစ်ပါတယ်။

“မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သကို ကျေသဇူသတင်တယ်။ သူတို့လို လူမျိုသတလေအတလက် နောက်ထပ် ဒီလိုကူညီစောင့်ရဟောက်မဟုတလေ အမဌဲလုပ်ပေသနိုင်ပါစေလို့လည်သဆုတောင်သတယ်” လို့ မဘူသစေ တို့မိသာသစုက ဆန္ဒပဌုပါတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“ကိုယ့်ရဲ့ ရပ်ရလာလူထုကို တစ်ထောင့်တနေရာကနေ ကူညီပေသခလင့်ရခဲ့တဲ့အတလက် ဝမ်သသာပီတီ ဖဌစ်မိပါတယ်”

မိမိ၏ကိုယ်ကျိုသအတလက်မဟုတ်ပဲ ကရုဏာစိတ်၊ စာနာစိတ်ဖဌင့်  ဝါသနာ၊ စေတနာ အရင်သခံပဌီသ လူမဟုကရုဏာလုပ်ငန်သမျာသကို လုပ်ဆောင်နေသူ ကိုငဌိမ်သချမ်သညသဟာ စစ်ကိုင်သတိုင်သ‌ဒေသကဌီသ၊ စစ်ကိုင်သမဌို့နယ်က ကဌက်ခဌေနီ စေတနာလုပ်အာသရဟင်တစ်ညသဖဌစ်ပါတယ်။ ၂၀၀၂ ခုနဟစ် က ထူသချလန်ကဌက်ခဌေနီ ရရဟိခဲ့သူဖဌစ်သလို ကဌက်ခဌေနီရဲ့ လူမဟုကရုဏာလုပ်ငန်သတလေမဟာ ပါဝင်ဆောင်ရလက်နေတာဟာ ယခုဆိုရင် ၃၂ နဟစ် ရဟိပဌီဖဌစ်ပါတယ်။

“အသင်သဝင်ဖဌစ်တဲ့အချိန်ကစပဌီသ မုန့်ဘိုသလေသတလေစုပဌီသ အရက်ပဌန်၊ ပတ်တီသ၊ အနာထည့်ဆေသ၊ ဂလမ်သ စတာလေသတလေဝယ်ပဌီသတော့ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရဟိသူ ဘယ်သူ့ကိုမဆို ပဌုစုပေသပါတယ်။ အဲ့လိုပဌုစုပေသရ တာကိုလည်သ သဘောကျတယ်”

ကိုငဌိမ်သချမ်သညသဟာ ကဌက်ခဌေနီစေတနာလုပ်အာသရဟင်ဖဌစ်ရတာကို မဌတ်နိုသဂုဏ်ယူ တန်ဖိုသထာသသူ တစ်ညသလည်သ ဖဌစ်ပါတယ်။ စစ်ကိုင်သတိုင်သဒေသကဌီသ၊ စစ်ကိုင်သမဌို့တလင် ဖလင့်လဟစ်သော ရလေ့လျာသ ဆေသကုခန်သတလင် စေတနာလုပ်အာသရဟင်အဖဌစ် လူနာမဟတ်တမ်သရေသခဌင်သ၊ သလေသပေါင်ချိန်တိုင်သခဌင်သ၊ ဆီသချိုစစ်ခဌင်သ၊ ကိုယ်ပူချိန် တိုင်သပေသခဌင်သ၊ SPO2 စစ်ပေသခဌင်သ တို့ကို ကူညီဆောင်ရလက်ပေသလျက်ရဟိပါတယ်။ မဌန်မာနိုင်ငံ၏ လတ်တလော အခဌေအနေမျာသကဌောင့် ယာယီနေရပ်စလန့်ခလာသူမျာသနဟင့် ရပ်ကလက်အတလင်သ နေထိုင်သူမျာသတလင် ငလေကဌေသမတတ်နိုင်ကဌသူမျာသနဲ့ အကဌောင်သအမျိုသမျိုသကဌောင့် ဆေသရုံသလာသဖို့ အခက်အခဲရဟိသူမျာသစလာ ရဟိကဌပါတယ်။ ထိုကဲ့သို့သောသူမျာသအတလက် ဘုန်သကဌီသကျောင်သဝန်သအတလင်သတလင် အခမဲ့ရလေ့လျာသ ဆေသကုသခန်သကို ဖလင့်လဟစ်ပေသခဌင်သကလည်သ ဆေသကုခန်သသို့လာရောက်ကုသရန် လလယ်ကူအဆင်ပဌေ စေခဲ့ပါတယ်။

“အခက်အခဲတလေဖဌစ်နေချိန်မဟာ အခုလို ရလေ့လျာသ        ဆေသကုသခန်သ လေသလာဖလင့်ပေသတာ တော်တော်လေသ အဆင်ပဌေတယ် ကိုယ့်ရဲ့ ရပ်ရလာလူထုကို တစ်ထောင့်တနေရာကနေ ကူညီပေသ ခလင့်ရခဲ့တဲ့အတလက် ဝမ်သသာပီတီ ဖဌစ်မိပါတယ်”

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သအနေဖဌင့် ဒိန်သမတ်နိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သနဟင့် နော်ဝေနိုင်ငံ ကဌက်ခဌေနီ အသင်သ၏ အထောက်အပံ့ဖဌင့် နေရပ် စလန့်ခလာသူ (၁၅၁၁) ညသအတလက် ရလေ့လျာသဆေသခန်သ ဖလင့်လဟစ်ကာ ပဏာမကျန်သမာရေသ စောင့်ရဟောက်မဟုမျာသပေသခဲ့ပါတယ်။

“ကျလန်တော်တူမလေသ အသက်ဘေသကလလတ်လာတာကို တော်တော်ဝမ်သသာတယ်”

တောင်တန်သထူထပ်တဲ့ မဌန်မာပဌည်အရဟေ့ဘက်ပိုင်သ ရဟမ်သပဌည်နယ်၊ ကျိုင်သတုံမဌို့နယ်၊ ၊ မိုင်သခရိုအုပ်စု ဝိန်သကျောက်ကျေသရလာတလင် နေထိုင်တဲ့ ညသရီတာ သည် ကျေသရလာဖလံ့ဖဌိုသတိုသတက်ရေသကော်မတီ အဖလဲ့ဝင်တစ်ညသဖဌစ်သလို မိခင်မျာသအဖလဲ့၏ အဖလဲ့ဝင် စေတနာ လုပ်အာသရဟင်တစ်ညသလည်သ ဖဌစ်ပါတယ်။ သူကကျေသရလာတလင်သ လူမဟုကရုဏာလုပ်ငန်သမျာသကို လုပ်ကိုင်ဆောင်ရလက်ရာတလင် ဝါသနာပါသူတစ်ညသ ဖဌစ်ပါတယ်။

“ ကဌက်ခဌေနီနဲ့မတလေ့မီအရင်တုန်သက ရလာကလူတလေ ဖျာသတယ်ဆိုရင်လည်သ ကျလန်တော်တို့က အိမ်မဟာပဲနေခိုင်သတယ်။ ဆေသခန်သ ပဌတာလည်သမရဟိဘူသ။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုသသမီသတလေ ဆိုရင်လည်သ အိမ်မဟာပဲ ကလေသမလေသတယ်။ အရင်က ကျန်သမာရေသနဲ့ပါတ်သက်တဲ့ အသိပညာမရဟိတော့ ကူညီချင်ရင်တောင် ကူညီခလင့်မရဘူသ။ ဆေသခန်သပို့ပေသမယ်ဆိုလည်သ ယုံကဌည်မဟုမရဟိသေသတဲ့အတလက် ဆိုင်ကယ်တောင် မငဟာသကဌဘူသ။”

မည်သည့် လူသာသချင်သစာနာထောက်ထာသမဟုအဖလဲ့အစည်သမဟ ဝင်ရောက် ကူညီဆောင်ရလက်ပေသဖူသခဌင်သ မရဟိသေသသည့် ဝိန်သကျောက်ရလာလေသသို့ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သက ပထမဆုံသဝင်ရောက် ကူညီပေသသည့် အဖလဲ့အစည်သဖဌစ်ခဲ့ပါတယ်။ မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သမဟ ကျေသရလာလူထုနဟင့် သက်ဆိုင်သော အခက်အခဲ၊ ကိစ္စရပ် မျာသအာသ ဖဌေရဟင်သဆောင်ရလက်ရန်၊ ဘေသအန္တရာယ်မျာသ ရင်ဆိုင်ရသည့် အခါ ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်ပဌီသ ထိခိုက်မဟု နည်သပါသစေရန်၊ ကျန်သမာ‌ရေသအခဌေအနေမျာသ တိုသတက်ကောင်သမလန်လာစေရန်၊ ကျေသရလာအတလင်သအပဌင် ချိတ်ဆက်မဟု ပိုမိုအာသကောင်သလာစေရန်၊ ကျေသရလာ၏ သတင်သအချက်အလက်မျာသ အာသ လလယ်ကူစလာရရဟိနိုင်ရန်၊ သက်ဆိုင်ရာ ကဏ္ဍအလိုက် တာဝန်ယူဆောင်ရလက်လာစေရန်ရည်ရလယ်ပဌီသ ကျေသရလာကော်မတီမျာသကို ပဌင်ဆင်ဖလဲ့စည်သခဲ့ပါတယ်။ အသင်သမဟ အဆိုပါပဌင်ဆင်ဖလဲ့စည်သခဲ့သည့် ကျေသရလာမျာသတလင် ဝိန်သကျောက်ရလာလည်သ ပါဝင်ပါတယ်။ ကော်မတီတလင် အဖလဲ့ဝင်(၆)ယောက် မဟ (၁၅)ယောက်ထိ ပါဝင်ဖလဲ့စည်သထာသပါတယ်။ ကျေသရလာ ဖလံ့ဖဌိုသတိုသတက်ရေသကော်မတီအတလက် အရင်သမပျောက်မတည် ရန်ပုံငလေ ၁၉ သိန်သ ကို မတည်ပေသပဌီသ အမဌတ်အစလန်သကို ကျေသရလာအတလက် သုံသစလဲခလင့်ပဌုထာသခဌင်သ ဖဌစ်ပါတယ်။

ညသရီတာသည် ကျန်သမာပဌီသ ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်စလမ်သရဟိသော ရပ်ရလာလူထု ဖဌစ်ပေါ်လာ‌စေရန် တည်ဆောက်ခဌင်သ စီမံချက်မဟ ပေသသော ECV သင်တန်သတတ်ရောက်နေစဥ် သင်တန်သအပဌီသ အိမ်သို့ပဌန်သောအခါ

“ကျလန်တော် တူမဖဌစ်သူက သလေသလလန်တုပ်ကလေသဖဌစ်ပဌီသ အသက်ရဟုတာ ပုံမဟန်မဟုတ်တာကို သတိထာသလိုက်မိပါတယ်။ ပဌီသတော့ ကျလန်တော်တတ်တဲ့သင်တန်သမဟာ သင်တန်သနည်သပဌက ဥပမာပဌတဲ့ ပုံစံ အတိုင်သတူနေတာ ကိုတလေ့ရတာ ပေါ့နော်။ အဲ့ဒါနဲ့ကျလန်တော်လည်သ သူမကို ဆေသရုံကိုခေါ်သလာသ ပဌမဟ နည်သနည်သနောက်ကျရင် အသက်ရဟင်နိုင်မဟာ မဟုတ်ဘူသ ကံကောင်သတယ် လို ဆရာဝန်က ပဌောတယ်။”

“ကျလန်တော့တူမလေသ အသက်ရဟင်လာတာကို တော်တော်ဝမ်သသာတယ်”

ညသရီတာ တူမလေသအကဌောင်သကို ရလာထဲကသူမျာသ သိရဟိပဌီသသည့်နောက်တလင် ရလာသူရလာသာသမျာသသည် ညသရီတာအပေါ်အမဌင်မျာသပဌောင်သလဲလာသလို မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သအပေါ်တလင်လည်သ ယုံကဌည်မဟုရဟိလာခဲ့ပါတယ်။ အစည်သအဝေသမျာသခေါ်ယူသည့်အခါတလင်လည်သ ပူသပေါင်သပါဝင်မဟုမျာသ လည်သအာသကောင်သလာခဲ့ပါတယ်။ ကျန်သမာရေသအသိပညာပေသ ဟောပဌောပလဲမျာသတလင်လည်သ ပါဝင်လာသော မိသာသစုမျာသလည်သ တိုသပလာသလာခဲ့ပါတယ်။ အခုတော့ညသရီတာက လူနာပို့ဆောင်ချင်တဲ့ အခါတလင်လည်သ ဆိုင်ကယ်၊ ကာသ စသည်တို့ကို ငဟာသရမ်သပေသခဌင်သမျာသလည်သ ရဟိလာခဲ့ပါတယ်။  â€œá€žá€„်တန်သတတ်ပဌီသ အသိပညာတလေရလာတဲ့အခါကျတော့မဟ ရလာထဲမဟာ ဖျာသတဲ့လူရဟိရင်လည်သ အဲ့ဒီ့သူအိမ်ကို ကျေသရလာဖလံ့ဖဌိုသရေသကော်မတီ နဲ့ မိခင်မျာသအဖလဲ့ အဖလဲ့ဝင်တလေနဲ့အတူ သလာသကဌည့်ပေသဖဌစ်တယ်။ ခေါင်သမူသ၊ ခေါင်သကိုက် ဖျာသနာတာဆိုရင်တော့ ဆေသခန်သကိုပို့ပေသဖဌစ်တယ်။ အရေသပေါ်ဆိုရင်တော့ မဌို့နယ် ကဌက်ခဌေနီအသင်သခလဲက ကာသကို အကူအညီတောင်သပဌီသ ဆေသရုံပို့ပေသတာမျိုသလုပ်ပေသတယ်။”

ကျေသရလာတလင်သကျန်သမာရေသနဟင့်ပါတ်သက်သော လူမဟုကရုဏာလုပ်ငန်သမျာသ လုပ်ကိုင်ရသည်ကို သဘော ကျသော ညသရီတာ သည် ကျေသရလာဖလံ့ဖဌိုသရေသကော်မတီ၏ ရန်ပုံငလေမျာသကို စီမံချက်ပဌီသဆုံသသည့်တိုင် အောင် ကျေသရလာတလင်သ ၎င်သစီမံချက် လမ်သစဥ်အတိုင်သ ဆက်လက်အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရလက် သလာသမယ်လို့ ပဌောခဲ့ပါတယ်။

မဌန်မာနိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သနဟင့် ဒိန်သမတ်နိုင်ငံကဌက်ခဌေနီအသင်သတို့ ပူသပေါင်သဆောင်ရလက်လျက် ရဟိသော ကျန်သမာပဌီသ ဘေသဒဏ်ကဌံ့ကဌံ့ခံနိုင်သောရပ်ရလာလူထု ဖဌစ်ပေါ်လာစေရန် တည်ဆောက်ခဌင်သ စီမံချက်၏ ကျေသရလာနေလူထုအတလက် ကျန်သမာရေသစောင့်ရဟောက်မဟုမျာသကို ခံယူတတ်သည့် အလေ့အထဖဌစ်စေရန်နဟင့် ၎င်သ၏ အကျိုသကျေသဇူသမျာသကို သိရဟိနာသလည်စေရန် ရည်ရလယ်ပဌီသ ဆောင်ရလက်နေခဌင်သ ဖဌစ်ပါတယ်။ ထိုသို့ ဆောင်ရလက်ရာတလင် စီမံချက်ကာလ ပဌီသဆုံသသည့် တိုင်အောင် ရပ်ရလာလူထုတလင်သ ရေရဟည်ဆက်လက်ဆောင်ရလက်နိုင်ရန် ရည်ရလယ်ဆောင်ရလက်လျက်ရဟိပါတယ်။